Awikw xK nwËUk bmËKk ‘AwBtÖxg Riwdwt’ xfËk jwxâQ?

AwgbÖl Mwfzfwk ÌP#cÖky

Awiwk cwkYw, MZ eÞwt Ìe#Ëd bÖB gQk qiZw awKwKwËl gZêiwd ÌodwoixaêZ okKwËkk GKUwB gr owflø, RwZyt owcwkY xdgêwPËdk AwËM þÿwdyt okKwËkk xdgêwPd AdÖÅwd ÌiËd xdËZ kwRÐdxZK bl†ËlwËK KwDËK eÞZøq Ggv KwDËK eËkwqhwËg kwxR Kkw„ AwItwiy lyM ÌZw (ÌP#¥ bËlk ÌKwd ÌKwd blop) Ìe#kohw I xoxU KËeêwËkmËdk xdgêwPËd ÌjwM Ìbtwk eÞKwmø ÌNwnYwB xbËtËQ„ AdøxbËK xgGdxe, RwiwtwZI ZwËbk mVZwk kwRdyxZk cwkwgwxpKZw kqw KËk iÖËL xdgêwPËd jwg dw glËlI ÌgdwËi blyt eÞwayê Lwrw Kkwk ZuekZw ÂkØ KËkËQ„ ZwËbk jÖx£ß, AwItwiy lyMËK Zwkw iwV ÌQËr xbËZ ewËk dw„ AdøxbËK AwItwiy lyËMk jÖx£ßI oºgZ xgGdxeËK Awikw iwV ÌQËr xbËZ ewxk dw„

Agmø AwItwiy lyM I xgGdxek iËcø GB lrwBUw lwMwËdwk Rdø ÌodwoixaêZ okKwkËKI xKQÖUw Qwr xbËZ pËtËQ„ AoÖþÿ ÌmL pwxodwËK AwbwlËZ xdZø Uwdwp^øwPrw KËkI jLd AweËo oóiZ Kkw ÌMl dw, ZLd ZwËK xPxKuowk Rdø xgËbËm ÌjËZ xbËZ pËtËQ„ AdøxbËK ÌgMi LwËlbw xRtwËKI ovÆwkeìÿyËbk pwZ ÌaËK iÖ£ß KËk Awgwk bËlk GKâQ¢ Ìd¢y pItwk Ggv AwËMk iËZw oMRêËd Kaw glwk oÖËjwM KËk Ìbtw pËtËQ„ GidxK ZwËkK-ÌKwËKwk iÖx£ß bwxg Kkwk iËZw xpóiZ ÌbLwËdwk oÖxgcwI Ìbtw pËtËQ„

kwRdyxZËZ AwZôoóiwdgxRêZ Aweo, AwZôoieêY Ggv bwlwxl xK exkYxZ ÌWËK AwËd Zwk owóeÞxZK eÞiwY oºgZ xgGdxek ovÆwkeìÿy Avm„ jwËbk BxŠËZ owBf×k kpiwd Ggv iwdíwd hÓ^Btw GZ dwPËld, ZwkwB Ìmn ejêìæ GKRdËK xgËbËm ÌþñâQw xdgêwoËd ewxVËtËQd, AwËkKRdËK pwZKrw exkËt ÌRËl X×xKËtËQd„ AwItwiy lyËM Awxik ÌpwËod AwiÖ, oÖkx™Z MvËtk Kewl hwËlw„ bËlk owcwkY ÌdZwKiyêËbk eÞxZËkwËck iÖËL Zwkw bl hwOËZ ewËkxd„ jxb ewkËZd, ZwpËl ZwËbkI oºgZ GKB exkYxZ NUZ„ GKRdËK gÙp£k xoËlËUk gËtwgÙ¦ xgGdxe ÌdZwk oËŠ GKB Ìe­Ëd xgËbm ewxr xbËZ pËZw„ AwËkKRd ptËZw KwkwMwËk iwdíwd hÓ^Btwk kØiËiU pËZd„

AwiwËK XwKw ÌaËK jÖMwìæËkk GK ewVK exkil Ìod GKxU xPxV ewxVËtËQd„ xZxd GKxU GdxRIËZ KiêkZ„ xZxd xlËLËQd, ‘Awexd ÌZw ZÚZyt iZ KlwËik xdgˬ AwItwiy lyMËK RwZyt xdgêwPËdk AwËM þÿwdyt okKwk xdgêwPËdk gøgþÿw Kkw pËl ZwËZ Avm Ìdtwk gøwewËk oZKê KËk xbËtËQd„ Zwkw Awedwk ekwimê Âdl gw ÂdËg iËd pt dw„ Zwkw Ìgm blËg^Ëc Ìe#kohw I xoxU KËeêwËkmËdk xdgêwPËd jwËâQd„ GLd Zwkw iÖËL glËQd gËU, Zwkw owcwkY xdgêwPËdk AwËM DeËRlw xdgêwPd pËl Ggv RkØxk Agþÿw eÞZøwpÕZ dw pËl IB xdgêwPËd jwËgd dw; xKìç ÌoB xdgêwPd Zwkw ÌVKwËgd xK KËk Zw Awxi gÖSxQ dw„ GLd jxb þÿwdyt okKwk xdgêwPd ÌVKwËdwk Rdø Zwkw AwËëbwld KkËZ dw ewËkd, ZwpËl DeËRlw xdgêwPd ÌVKwËdwk Rdø Zwkw ZLd AwËëbwld KkËgd xKhwËg?’

exkil gwgÖk xRšwowk RgwËg RwdwB, Awxi GB xdgˬk ÂkØËZB gËlxQ, MZ Ìe#Ëd bÖ’gQËk gZêiwd okKwËkk GKUwB owflø pl Zwkw ZwËbk eÔgêexkKxùeZ Ggv QKKwUw xdgêwPd ÌiËd xdËZ kwRÐdxZK bl†ËlwËK oóiZ pËZ gwcø KkËZ ÌeËkËQd„ Awk kwRÐdxZK bl†Ëlwk gr gøaêZw GB, Zwkw MYAwËëbwld ÌaËK ¢ßiwMZ xeQÖ pUwk gøwewËk x§Zyt ipwjÖ˦k eÞai xbËK Rwiêwd AxhjwËdk iÖËL xgÛxUm I fkwxo ÑodøËbk owfløRdK eúPwbeokËYk (v^eegvvh^n ug:ugc:) BxZpwoËKI ó­wd KËk xbËZ ÌeËkËQd„ gøaê I hykØ ÌdZÚZò GKUwB jÖx£ß ÌbxLËtËQ, ÌbËmk iwdÖn AwËëbwldxgiÖL Ggv ÌbËm AwËëbwld Kkwk exkxþÿxZ GUw dt„

GUw oZø 11 RwdÖtwxk ÌbËmk iwdÖËnk owiËd GKUw ikyxPKw oÙxÄ KkËZ oqi pËtxQl„ xKìç GB ikyxPKwk xbËK cwxgZ pËt owcwkY iwdÖn xKQÖxbËdk iËcøB Ìj Pki ÌhwMwxìæk oóiÖLyd pt, ZwËZ GB okKwËkk RdxeÞtZw gÖbgÖËbk iËZw DËg jwt Ggv AËdËKk Awol ÌPpwkw I DË¥mø iwdÖn cËk ÌfËl„ RdiËdk GB oËPZdZwk fËlB okKwk Zwk dyldKmwk GKxUI gwþægwtËd oqi ptxd„

hËtk mwod Ìgxmxbd þÿwxtZò lwh KËk dw„ gwvlwËbËmI KËkxd„ GB mwoËdk oÔ¢ewËZk GK gQk dw ÌjËZB iwdÖn ht KwxUËt DVËZ ÂkØ KËk„ dBËl ÌKwd gr AwËëbwld QwrwB XwKw xgmðxgbøwlËtk Qw¢kw RkØxk Agþÿw Rwxk awKwk iËcø AdøwthwËg cÙZ ZwËbk xmqKËbk QwxrËt AwdËZ ewkZ dw„ owpo ÌbxLËtËQ Qw¢kw, owpo ÌbxLËtËQ mÞxiKkw„ AwËëbwlËdk ýfÖxlŠ RòËlËQ GK þÿwËd dt, gÉ þÿwËd„ RòËl DËV Zw xdËh ÌMËQ„ KwkY Zw ÌdZÚZò ewtxd„ ÌKgl kwRÐdxZK ÌdZwËbk iËcø dt, GLd og Ìemwk ÌdZÚejêwËtB xgkwR KkËQ Pki hykØZw„

ÌdZÚþÿwdyt AwBdRygy, xmùeexZ, gøgowty, oóewbK, xgPwkK­ GK Kawt oiwËRk iwawItwlw ÌmÞYyk mynêþÿwËdB ÌbLw ÌMl GK htwdK hyxZk ov¢ßiY„ ogwk iËd GKB ht, bÖbËKk ZwxlKwt ZwËbk dwi DVËg„ ZwËbk dwËi Gid og ÌKâQw-Kwxpdy eÞPwk Kkw pËg, jwk ogUw oZø dw pËlI iwdÖn ptËZw xgmðwo KkËg„ ohø RMËZk AwBËdk owkKaw pl­ xgPwËk eÞiwxYZ pItwk AwËM GKRd LÖxdËKI LÖxd glw PlËg dw„ xKìç gwvlwËbËm oiwËRk GKRd ou xpËoËg exkxPZ iwdÖnËKI AxhjÖ£ß Kkwk oËŠ oËŠ Zwk xgkØ˦ Awdw AxhËjwM†ËlwËK eÞiwxYZ Aekwc xpËoËg GidhwËg xixWtwt eÞPwËkk gøgþÿw Kkw pt, Zwk xgPwËkk Awk bkKwk pt dw„ Zwk AwËMB oiwËR xZxd xdxëbZ pd, NÙYø pËt IËVd„

GB hËtk KwËQB ÌbËmk ÌMwUw kwRÐdxZK I owiwxRK ÌdZÚZò iwaw dÖBËt AwËQ„ ÌK#mlxU LÖgB PiuKwk„ eÞaËi bÖdyêxZk eÞKÚZ kwNg Ìgwtwl xKQÖ ÌlwKËK cËk ÌfËl owcwkY iwdÖËnk iËcø PiK oÙxÄ Kkw pl„ Zwkek cyËk cyËk ZyËkk lqø ÌfkwËdw pl kwRdyxZKËbk xbËK„ AowcÖ kwRdyxZKËbk oËŠ owcÖ kwRdyxZKkwI ZwËZ hyZ pËld„ KwkI KwkI xKQÖ h×l-¢ØxUk xZlËK Zwl KËk eÞPwk PwxlËt owkwRygËdk Rdø ZwËK oiwËR iwaw xdP× KËk awKËZ gwcø Kkw pl jw ÌKwd GKUw xgPwËk mwxþæ ewItwk ÌPËtI htwdK„ Ìgtwkw kwRdyxZKËbk eÖxlm xkiwË« xdËt xKhwËg KdËomd Awbwt Kkw pËtËQ Ìo Kwxpdy icøjÖM pËl xgmðwoËjwMø, GB AwcÖxdK jÖËM xgmðwo Kkw KxVd„

GB AwcÖxdK jÖËMI ÌMwUw oiwRËbËp ht oÙxÄk GB ÌK#mlxU DeipwËbËm eÞai eÞËtwM KËkd ewxKþæwËdk ÌodwmwoK AwBtÖg„ ewxKþæwd eÞxZÅwk ÌMwrwËZB eÞmwoËd xoxhl gÖøËkwË¢ßxok AwxceZø eÞxZxÅZ pItwt Zwkw kwRdyxZKËbk qiZw Lgê Kkwk Rdø ÌeÞwWwgËl GKxU KwlwKwdÖd (dncem ncx) ÑZxk KËkxQËld„ GB AwBËdk Kaw xQl, bÖdyêxZk AxhËjwM Z×ËlB xgPwËk Zw eÞiwxYZ pItwk AwËMB ÌKwd kwRdyxZKËK qiZw ÌaËK AeowkY Kkw jwËg, Kwkwgxëb Kkw jwËg Ggv Zwk KwQ ÌaËK GB iÖPËlKw Awbwt Kkw jwËg, xZxd AwMwiy 10 gQk Awk kwRdyxZk x¢oyiwt AwoËgd dw„ ZuKwlyd eÔgê ewxKþæwËd GB ÌeÞwWw AwBËdk eÞai xmKwk pËtxQËld pwxibÖl pK ÌP#cÖky„ xZxd eÞwËbxmK iÖoxli lyM okKwËkkB Aaêiìèy xQËld„ xKìç eÔgê ewxKþæwËdk Rdø AaêÐdxZK þñwxcKwk bwxg Kkwt ZwËK bÖdyêxZk bwËt ixìèohw ÌaËK gkLwþæ I ÌMÞfZwk Kkw pt„ KËtK gQËkk Rdø Zwk kwRdyxZËZ AvmMÞpYI xdxn¦ Kkw pËtxQl„

ewxKþæwËd xRdíwp I xltwKZ Awlyk iÙZ×øk ek (xltwKZ AwlyËK pZøw Kkw pt) kwRdyxZKËbk pxUËt eÞai qiZw bLl KËk xoxhl gÖøËkwË¢ßxo„ Zwkek ZwËbk opËjwxMZwt qiZw K±w KËk xixlUwxk gÖøËkwË¢ßxo„ xoxhl-xixlUwxk gÖøËkwË¢ßxo KiËe­… ÑZxk pt„ Zwk xmËkwixY pËt AwxghÓêZ pd ÌRdwËkl AwBtÖg Lwd„ kwRdyxZKËbk mwËtþæw KËk xoxhl-xixlUwxk gÖøËkwË¢ßxok pwËZ qiZw ewKwËew£ß KËk kwLw Ggv MYZwxìèK gøgþÿwËK þÿwtyhwËg DËâQËbk lËqø AwBtÖg okKwk AwËMk ÌeÞwWw AwBdxUËK AwkI m£ß I KËVwk KËk ‘GgËWw’ dwi Ìbd Ggv bÖdyêxZk bwËt kwRÐdxZK ÌdZwËbk ÂcÖ mwxþæ Ìbtw dt, GKUw byNêoiËtk Rdø kwRdyxZ ÌaËK oxkËt ÌbtwkI gøgþÿw KËkd„

gZêiwd gwvlwËbËm 11 RwdÖtwxkk ek ewBKwxk pwËk kwRdyxZKËbk mwËtþæw KËk KwjêZ MYZwxìèK mwoËdkB Agowd NUwËdwk lËqø bÖdyêxZ bid AxhjwËdk dwËi Ìj Kwjê¢ßi MÞpY Kkw pt Zw AwoËl ewxKþæwxd Riwdwk owixkK mwoKËbk D¨wxgZ eìÿwkB GKU× exkgxZêZ AdÖKkY iw¢„ gwvlwËbËm ÌjLwËd ‘iwBdwo U× xaËtwxk’ gwþægwtËdk ÌPÄw Kkw pËtËQ, ewxKþæwËd ÌoLwËd ‘iwBdwo xffxU Itwd xaËtwxk’ gwþægwtËdk ÌPÄw Kkw pËtxQl„ ewxKþæwËdk owixkK mwoKËbk iÔl lqøB xQl ÌbmxUËK oóeÔYêhwËg kwRdyxZiÖ£ß Kkw, kwRÐdxZK mwoËdk þÿwty DËâQb Ggv ÌbËmk mwod gøgþÿwt xixlUwxk KwlPwk eÞxZÅw Kkw„ G KwËR Zwkw ioxRËbk owpwjøI MÞpY KËkd„ Gk eÔYêwŠ xggkY ewItw jwËg ewxKþæwËdk KËtKRd owËgK eÞcwdiìèyk DeËbÄw Ggv KÓUdyxZxgb ÉËoBd pw~wxdk Pwélø oÙxÄKwky ‘ewxKþæwd : xgU×xtd iÆ, G« xixlUwxk’ gBxUËZ„ Awk kwRdyxZKËbk NwËr og Ìbwn PwxeËt bÖdyêxZËZ ewxKþæwËdk owixkK gwxpdyk GKwxceZø eÞxZÅwk xggkY ewItw jwËg AwìæRêwxZK LøwxZoóedí ewxKþæwxd Ælwk AwËtmw xox¥Kwk ‘xixlUwxk BdzK : BdowBW ewxKþæwdo xixlUwxk BËKwdxi’ Ggv ‘ewxKþæwdo Awiêo eÞxKDkËiëU G« xixlUwxk xgÀ Awe’ dwËik gB bÖxUËZ„

ItwxmvUËdk DËWÛw DBlod BëUwkdøwmdwl ÌoëUwk fk Ælwk, Gxmtw ÌeÞwMÞwËik xWËkƒk kgwUê Gi pøwawIËtk iËZ, ewxKþæwËd kwRdyxZKËbk GKUw ÌmÞYy jxb pd xQ^PËK ÌPwk, ZwpËl EcµêZd owixkK KiêKZêwkw pËâQd WwKwZ„ GB WwKwZkw xQ^PËK ÌPwkËbk DbwpkY ÌbxLËt og kwRdyxZKËK ÌPwk owgøþæ KËk xKìç xdËRkw awËK og ckwËQ^wtwk gwBËk„ ZwËbk xgPwk I mwxþæ KLdI pt dw„ xZxd ewxKþæwËd ÌMwed AaêÐdxZK owiÛwËRøk Kaw glËZ xMËt gËlËQd, 'Tjg ncuignÖ jkffgp gerproke goskug u^p dÖ cpf hru :jg dgpghk: rh Pcmkv:cp'v oknk:cuÖ' (GB ÌMwed AaêÐdxZK owiÛwRø ewxKþæwËdk xixlUwxkk §wkw Ggv ZwËbk þñwËaê PwxlZ pt„)

GB ÌMwed AaêÐdxZK owiÛwRø þÿwty Kkwk lËqø ewxKþæwËd ÌRdwËkl AwBtÖg Lwd eÞai ebËqe Ìdd, xKQÖovLøK AowcÖ kwRdyxZËKk DbwpkY ÌbxLËt ou, Aou xdxgêËmËn og kwRdyxZKËK bÖdyêxZgwR ÌNwnYw KËk kwRdyxZ ÌaËK ZwËbk iwBdwo Kkwk gøgþÿw, AdøxbËK ÌbËmk iwdÖËnk eÞKÚZ ÌhwUwxcKwk pkY KËk ‘Ìi#xlK MYZìè’ GB Mwlhkw dwËik AwrwËl GËKgwËk MÞwi ejêwt ejêìæ AMYZwxìèK mwoËdk xhx£ xpËoËg GKxU ZxùegwpK ÌmÞYy ÑZxk KËk ZwËbk pwËZ ÌbËmk ÌeÞxoËWëU I owvobËbk xdgêwPËdk hwk Z×Ël Ìbtw„ ’56 owËlk MYZwxìèK Ggv RwZyt ovob KZÚêK MÙpyZ ovxgcwdxU gwxZl Kkw pt Ggv AwBtÖg xdËRB ’62 owËlk ovxgcwd dwi xbËt Ìj ovxgcwdxU Rwxk KËkd ZwËZ ÌeÞxoËWËëUk pwËZ ogêit qiZw ÌKëbÞyhÓZ KËk ÌeÞxoËWxëotwl kwÄÛ gøgþÿw eÞgZêd Kkw pt„

Awxi AZyËZk Rwdw BxZpwo GKU× Ìgxm KËk N^wUxQ GRdø Ìj, ZwpËl gZêiwËdk ÌPpwkwUwI Awiwk ewVKËbk KwËQ AwkI Ìgxm þeÄ pËg„ gZêiwd gwvlwËbËmk iwBdwo U× xaËtwxk AZyËZ AwBtÖg LwËdk iwBdwo xffxU Itwd xaËtwxkk owiwdø exkgxZêZ kÕe iw¢„ AwBtÖg ZuKwlyd ewxKþæwËdk Dht AvËmk mynê 51 Rd kwRÐdxZK ÌdZwk Iek GgËWw AwBdgËl GB xdËbêm Rwxk KËkxQËld Ìj, Zwkw ÌþñâQwt bm gQËkk Rdø kwRdyxZ ÌaËK oËk ÌMËl bÖdyêxZk bwËt ZwËbk iwilwt Ìowebê Kkw pËg dw„ Adøawt ZwËbk xgPwk I mwxþæ pËg„ GB ÌdwxUm ÌeËt ÂcÖ AowcÖ kwRdyxZKkw dd, gÉ owcÖ kwRdyxZKI bÖdêwËik hwMybwk Ggv owiwxRKhwËg Ìpdþÿw pItwk hËt kwRdyxZ ÌaËK okKwk xdËbêxmZ oiËtk Rdø oËk awKwk ÌNwnYw Ìbd„ GB ÌNwnYw hŠ KËk Zwkw eËkwqhwËg kwRdyxZËZ RrwËlI †kØZk mwxþæbwËdk gøgþÿw Kkw pt„

ZuKwlyd ewxKþæwËdk Dht AvËmB ÌdwxUmeÞw® AxcKwvm kwRÐdxZK ÌdZw kwRdyxZ ÌaËK ÌþñâQw xdgêwoËdk ÌNwnYw Ìbd„ ZwËbk iËcø eÔgê ewxKþæwËdk owËgK iÖLøiìèy AwZwDk kpiwd LwdI xQËld„ ÌeÞwWwt AxhjÖ£ß pItwk ek xZxd kwRÐdxZK ohw-oxixZËZ ÌjËZd„ xKìç g£ßÚZw xbËZd dw gw ZwËbk KwRKËiê Avm xdËZd dw„ iRwk gøwewk GB Ìj, AwZwDk kpiwËdk eÞwËbxmK ixìèohwt eÞaixbËK ÌmL iÖxRgÖk kpiwd xmùeiìèy awKw oË£òI ZwËK ÌeÞwWwk ÌdwxUm Ìbtw ptxd„ oºgZ AwBtÖËgk ÌMwrw ÌaËKB BâQw xQl ZwËK AwkI †kØZk mwxþæ xbËt Zwk kwRÐdxZK Køwxktwk GËKgwËk cµvo KËk Ìbtw„ ÌoRdø ÌmL owËpËgk xgkØ˦ bÖdyêxZk 19xU iwilw Ìbtw pt„ GxbK ÌaËK ÌmL pwxodwËK GRdøB Ìo#hwMøgZy glËZ pt Ìj, Zwk xgkØ˦ Gjwgu oºgZ bÖdyêxZk iwilwk ovLøw bm ÌeËkwtxd„

ÌmL iÖxRgËK Agmø 19xU owRwËdw bÖdyêxZk iwilwk GKxUËZI Ìbwny eÞiwY Kkw jwtxd„ ZLd ZawKxaZ þñwcyd xgPwk xghwM xQl dw; xKìç þñwcydËPZw I xdhyêK xgPwkK I xgPwkexZkw xQËld„ eÔgê ewxKþæwËdI xQËld eÞtwZ RwxýUo ÌiwkËmËbk iËZw ÌikØb¡Itwlw xgPwkexZ„ ÌmL pwxodwk KewËl gZêiwËd xK AwËQ Zw Rwxd dw„ ÌbLwB ÌZw jwËâQ, RwxidËjwMø iwilwt pwBËKwUê ZwËK Rwxid xbËlI ÌdeËaøk BâQwt oÖxeÞiËKwËUê Zwk Rwxid gwxZl pËt jwt„ Awgwk ÌdeËaøk BâQwt kwZwkwxZ Zwk Rwxid pt Ggv xZxd xgËbËm PËl ÌjËZ ewËkd„ pwtËk ‘þñwcyd’ xgPwkgøgþÿw!

eÔgê eÞoËŠ xfËk Awxo„ nwËUk bmËK AwBtÖËgk GgËWwk KwËQ AËdK kwRÐdxZK ÌdZwB iwawdZ KËkxQËld„ AËdËK Awgwk KËkdxd„ ZwËbk iËcø mpyb ÌowpkwItwbyê GKRd„ xZxd Zwk xgkØ˦ AwdyZ bÖdyêxZk iwilw KdËUýU Kkwk xo¦wìæ Ìdd Ggv xdËRB AwZôeq oiaêËdk Rdø DxKl pËt AwbwlËZ b^wrwd„ mpyb ÌowpkwItwbyêk xgkØ˦ GKxU iwilw xQl, xZxd hwkËZk ÌMwtw kwËRø (ZLd xgËbmy GdËKõh) AÐgchwËg Lwbømoø ewVwËdwk Rdø ewxKþæwËdk eÞcwdiìèy xpËoËg ebËqe xdËtxQËld„ G iwilwk ÌKwUê ÌeÞwxoxWv flwI KËk xixWtwt eÞPwk Kkw pxâQl„ pVwu Zw okKwxk AwËbËm g¬ pËt jwt„

Rwdw ÌMl, iwilwk ÂdwxdËZ Gid og Kaw Ìgk pËt AwoxQl, jwËZ ÌMwtwt Lwbø ewVwËdwk gøwewËk ZLdKwk eÞcwd ÌodwexZ Ggv GLdKwk ÌeÞxoËWëU AwBtÖg LwËdk ovxm­ÄZwk eÞiwY ÌgxkËt AwoËQ„ oËZøk XwK Gixd KËkB gwËR„ KËtKUw xbd jwK, Zwkek gwvlwËbËmI GKBhwËg ÌoB XwK gwRËZ ÂkØ KkËg gËl Awiwk cwkYw„ AwBtÖËgk iwBdwo xaËtwxkk lqø xQl, ZLdKwk AxcKwvm eÞcwd kwRdyxZKËK kwRdyxZ ÌaËK AeowkY„ ZwpËlB xZxd KåUKiÖ£ß pd„ gZêiwd gwvlwËbËmk iwBdwo xaËtwxkk UwËMêU bÖxU eÞcwd bËlk Ìd¢y„ ZwpËlB ÌbmUwËK kwRdyxZmÔdø (MYZwxìèK) Kkw jwt„

lqø Kkwk xgnt, AwBtÖg Ìjid kwRÐdxZK ÌdZwËbk gËlxQËld, Zwkw GgËWw AwBd ÌiËd ÌþñâQwt kwRdyxZ ÌaËK oËk ÌMËl ZwËbk xgkØ˦ bÖdyêxZk iwilw Kkw pËg dw, gZêiwËd ÌZixd gwvlwËbËm pwxodw I LwËlbwk owiËdI GB gËl iÖËlw ÌSwlwËdw pËtËQ Ìj, Zwkw kwRdyxZ KkËgd dw­ GB iÖPËlKw xbËt xgËbËm PËl ÌMËl ZwËbk xgkØ˦I bÖdyêxZk iwilw ÌZwlw pËg dw gw Zw eÞZøwpwk KËk Ìdtw pËg„ ÌKd, ewxKþæwËd ÌRdwËkl ewkËhR Ìiwmwkkf ÌgdxRk I Zwk þñwiy Awxof Rwkbwxkk xgkØ˦ og bÖdyêxZk iwilw Z×Ël xdËt, GidxK AwbwlËZk b¡wËbm ejêìæ gwxZl KËk GB ‘ipu bÙÄwìæxU’ xK AwËMB þÿwed KËkdxd? Awikw ÌZw ÌKgl Zw AdÖokY KkxQ„

Ggwk AwBtÖg Rwìæwk ekgZyê ebËqËek Kawt Awxo„ GxU xQl kwRdyxZ-ovÆwk Ggv ÌbËmk ZÚYiÔl ejêwËt MYZìè Ìe^#ËQ Ìbtwk dwi KËk Bcvke DgoreuceÖ gw Ìi#xlK MYZìè eÞgZêd„ GB Ìi#xlK MYZìè gøgþÿwËK BËlKËUwkwl KËlËRI exkYZ Kkw pt„ Aaêwu ZLdKwk ewxKþæwËdk bÖB AvËmk eÞwt ÌZËkw ÌKwxU iwdÖËnk owgêRdyd ÌhwUwxcKwk ÌKËr xdËt ÌbËmk ÌeÞxoËWëU Ggv RwZyt I eÞwËbxmK exknËbk oboø xdgêwPËdk bwxtZò Ìbtw pt bÖB AéËlk 40 pwRwk KËk iw¢ 80 pwRwk Ìi#xlK MYZìèyk pwËZ„

GB Ìi#xlK MYZìèykw dwËiB xQl þñwcyd„ KwjêZ GËbk iwawt PwxeËt Ìbtw pËtxQl xoI ÌWh gw owËKêl Axfowk, ÌWËhleËiëU dwËi okKwxk KiêKZêwËbk„ ZwËbk xdËbêËm Ìi#xlK MYZìèykw exkPwxlZ pËZw„ Ìi#xlK MYZìèyËbk ÌKwd blyt exkPt xQl dw„ okKwk ZwËbk pwËZ Ddítd gkwË¥k dwËi GZ UwKw-etow xbËt ZwËbk xKËd ÌfËld Ìj, gøweK bÖdyêxZ GËKgwËk MÞwi ejêwËt xgþæÚZ pt„ xoI ÌWh Awk Kkweod KawxU ekþeËkk exkeÔkK pËt IËV„ AwBtÖgI RwZyt ovob xdgêwPËdk AwËM þÿwdyt okKwk gw Ìi#xlK MYZìè gøgþÿwk xdgêwPd AdÖÅwd KËkxQËld„ GB Ìi#xlK MYZìèyËbk ÌhwËU xZxd ÌeÞxoËWëU eËb Awgwk xdgêwxPZ pd Ggv RwZyt I eÞwËbxmK exknb MVd KËkd„ Ìi#xlK MYZìèy gøgþÿwk iwËRRw GidB Ìj, G gøgþÿwk AcyËd ÌhwU eÞx¢ßtwt ewxKþæwËdk RwxZk RdK KwtËb AwRËik Ìgwd iwbwËk xil­wZ dwËi exkxPZ xio fwËZiw xRdíwpI ÌeÞxoËWëU eËb GKRd ÌRdwËkËlk oËŠ eÞxZ§xë§Zw KËk Rty pËZ ewËkdxd„

eËk þñwcyd gwvlwËbËm ÌRdwËkl xRtw Ggv ÌRdwËkl Gkmwb AwBtÖËgk iìèxmnø Pøwlw xpËoËg q×Ëb AwBtÖg pËt DVËZ ÌPËtxQËld„ Ìi#xlK MYZìè gøgþÿwËKB GKU× ÌpkËfk KËk Zwkw ZwËbk AMYZwxìèK mwoËdk þÿwty xhx£ xpËoËg GKRd MÞwi okKwk Ggv AdøRd DeËRlw exknb MVËdk ebËqe xdËtxQËld„ gŠg¬× xdgêwxPZ ÌRlw Mhdêk xdËtwËMk ebËqe xdËtxQËld„ ÌoUw xQl qiZwk eÞKÚZ xgËKëbÞyKkY Ggv ZÚYiÔl ejêwËt MYZìè Ìe^#ËQ Ìbtw„ Awk xRtwDk kpiwd I GkmwËbk MÞwi okKwk Ggv DeËRlw exknb MVËdk lqø xQl ZÚYiÔl ejêwt ejêìæ gmvgb ZxùegwpK (Ggv bÖdyêxZekwtY) GKxU ÌmÞYy ÑZxk„ jwËbk iwawk Iek ogêit qiZw awKËg GKRd okKwxk Awilwk pwËZ„ ZwËbk xdtìèËY GB MÞwi okKwk gw DeËRlw exknb DâPþæËk GK gøx£ß gw GKxU mwoK ÌMwÅyk pwËZ qiZw ÌKëbÞyhÓZ kwLwk KwËR owpwjø ÌRwMwËg„

AwBtÖËgk Ìi#xlK MYZìè gøgþÿw Edo£Ëkk MYAh×ø¤wËd xglÖ® pt„ Zwk iìèxmnø xRtwDk kpiwËdk MÞwi okKwk gøgþÿw Ggv GkmwËbk DeËRlw exknbI þÿwty Kkw oºg ptxd„ GLd dZ×dhwËg Ggv GKB DË¥Ëmø RwZyt ovob xdgêwPËdk AwËM þÿwdyt okKwk xdgêwPËdk ebËqe Ìdtw pËtËQ„ jxbI GB xdgêwPd†Ëlw blxhx£K dt, ZgÖ GB xdgêwPËdk xdiíejêwËtI AwItwiy lyËMk iËZw bËlk þñdwËi Ggv xgGdxe’k iËZw bËlk ÌgdwËi (GLdKwk Lgk AdÖjwty) AvmMÞpËYk xo¦wìæ qiZwoydËbk Rdø iwawgøawk ÌKwd KwkYB pËg dw„ Zwkw RwËdd, dtxU Ìe#kohw I PwkxU xoxU KËeêwËkmËdk AwMwiy xdgêwPËd Ìj bËlk eÞwayêkwB xdgêwxPZ pËt AwoÖd dw ÌKd, okKwxk oÖËjwM-oÖxgcw, Ddítd gkw¥, AdÖMÞËpk ÌlwËh ZwËbk gr AvmB AwBtÖËgk Ìi#xlK MYZìèyËbk iËZw oÖËgwc okKwxk ÌlwK pËt jwËg„ qiZwoydËbk AŠÖxl ÌplËdB Zwkw DVËg, goËg„

Awol mx£ß ekyqw pËg DeËRlw ÌPtwkiøwd xdgêwPËd„ GRdø okKwk DeËRlw ÌPtwkiøwd eËb xdËRËbk gmvgb ÌlwK gowËdwk Rdø KËtK bfw eÞwayê ZwxlKw kbgbl KkËQ„ AdøxbËK eÞcwd kwRÐdxZK bl†ËlwI GB xdgêwPd xdËtB okKwËkk oËŠ bkKnwKxn ÂkØ Kkwk Kaw glËQ„ KwkY Zwkw RwËd, okKwk oºgZ DeËRlw ÌPtwkiøwdËbkB ÌeÞxoËWëU xdgêwPËd ÌhwUbwZw Kkwk Kaw hwgËQ„ XwKwk KwMËRB GB okKwxk hwgdw-xPìæwk Kaw eÞKwm Kkw pËtËQ„ DeËRlw exknbËK jxb ÌeÞxoËWëU xdgêwPËd BËlKËUwkwl KËlR xpËoËg gøgpwk Kkw jwt, ZwpËl Zwk AwËM okKwk owpoy pËt AwBtÖËgk Ìi#xlK MYZìè e¦xZk AdÖKkËY RwZyt ovob xdgêwPËdI þÿwdyt okKwk ovþÿw†ËlwËK BËlKËUwkwl KËlR xpËoËg gøgpwk Kkwk Kaw hwgËZ ewËk Ggv Zw pËg ÌbËmk MYZwxìèK hxgnøËZk Rdø Amxd ovËKZ„

exkil ÌoËdk xPxVk RgwËgB glxQ, okKwËkk oËŠ ovlwËek AwËMB Ggv RkØxk Agþÿw eÞZøwpwk I ÌmL pwxodwk iÖx£ß QwrwB AwItwiy lyËMk þÿwdyt okKwk xdgêwPËd ÌjwM Ìbtwk GZ AwMÞpy xo¦wìæ ÌNwnYw MYbwxg AwbwËtk lËqø owpËok oËŠ GxMËt jwItwk exkgËZê ZwËbk hykØ eúPwbeokËYkB BxŠZ AwiwËK xbËtËQ„ Awiwk G cwkYw h×l pËl AwxiB ogËPËt oÖLy pg„ Ìe#kohw I xoxU KËeêwËkmËdk xdgêwPËdk gøwewËk opR AweËok eËa ew gwxrËt AwItwiy lyM gw Zwk oiidw bl†Ëlw okKwËkk QKKwUw DeËRlw xdgêwPd xdËt bkKnwKxnËZ KZUw ofl pËg Ìo oóeËKê Awiwk oËëbp AwËQ„ bkKnwKxnËZ RtlwËhk RdøI ÌeQËd AwËëbwlËdk eÞþçxZ I AwMÞp awKw eÞËtwRd„ gZêiwËd AwItwiy lyM I ÌP#¥ bËlk Zw AwËQ xK?

ÌlLK, owvgwxbK I KlwxiÄ - ItwxmvUd xWxo